Late Antique Feudal Opposition in Armenia

Köyün eski adı, 1902 yılı kayıtlarında Ermenicede "çukur" anlamına gelen Por olarak geçmektedir. Tarihi kaynaklarda Bor veya Por adıyla zikredilen ve günümüzde Değirmenaltı olarak bilinen yerleşim yeri, 15. yüzyılda yaşamış Bitlisli şair Arakel ile Diyarbakır piskoposu ve minyatür sanatçısı Nakkaş Mkrtitch'in doğum yeridir. Yöre halkı tarafından hâlâ eski ismiyle anılan bu köyde yer alan Değirmenaltı Yukarı / Surp Hovhannes Kilisesi, deniz seviyesinden yaklaşık 1850 metre yükseklikte, köyün yaklaşık 800 metre doğusunda inşa edilmiştir. Surp Hovhannes Şapeli 7. yüzyılda yapılmış olduğu düşünülmektedir. Ancak kiliseye dair ilk atıflar 1578 ve 1584 tarihli iki ayrı metinde geçmektedir.

Karaca, Y., Doğu Anadolu Bölgesi Hıristiyan Dini Mimarisinde Jamatun Yapıları, I-II, (Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Basılmamış Doktora Tezi), Van 2004.

Karaca, Y., "Bitlis Değirmenaltı Köyü Saint Anania Manastırı", II. Van Gölü Havzası Sempozyumu, ed. Oktay Belli, Ankara 2007, s. 122-132.

Lynch, H. F. B., Armenia: Travels and Studies, II, Khayats, Beirut 1965.

Nişanyan Yer Adları Sözlüğü: https://www.nisanyanyeradlari.com/?yer=6478&haritasi=de%C4%9Firmenalt%C4%B1

Pektaş, K., "Bitlis, Güroymak ve Tatvan'da 2000 Yılı Araştırmaları", 19. Araştırma Sonuçları Toplantısı, I, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara 2002, s. 51.

Serdar, M. T., Rüyalar Şehri Bitlis, Bitlis Valiliği Yayınları, Bitlis 2000.

Sinclair, T. A., Eastern Turkey: An Architectural and Archaeological Survey, I-IV, The Pindar Press, London 1987-1990.

Thierry, J. M., "L'église Saint-Anania de Por", Handes Amsorya, LXXXIX, Wien 1975, s. 183-200.

Thierry, J. M., "Monastères Arméniens du Vaspurakan-IX", Revue des Études Arméniennes (REA), XII, Paris 1977.

Thierry, J. M., Armenian Art, New York 1989.