Melo (Gürcüce: მელო; okunuşu: "melo"), günümüzde Artvin il merkezine bağlı Sarıbudak köyünün tarihsel adıdır. 1959 yılında resmî olarak Sarıbudak şeklinde değiştirilmiş olmakla birlikte, yerleşim hem Gürcüce hem de Osmanlı kaynaklarında Melo adıyla anılmaktadır. Artvin kentinin güneybatısında, yaklaşık 55 km mesafede bulunan yerleşim, Çoruh Nehri'nin sol kollarından biri olan Melo Deresi vadisinde konumlanmaktadır. Artvin ile Yusufeli arasında, Çoruh'un sol kıyısında sıralanan yerleşimler arasında yer alan köy, tarihsel coğrafya açısından Klarceti bölgesi içinde değerlendirilmektedir. Bölgedeki Natadzrevi gibi Gürcüce toponimler, yerleşimin Orta Çağ'da Gürcü nüfus tarafından iskân edildiğini açık biçimde ortaya koymaktadır.
Melo'nun stratejik önemi, Artvin'den Parhali vadisine uzanan tarihsel yol ağı üzerindeki konumundan kaynaklanmaktadır. Bu güzergâh, özellikle Orta Çağ boyunca bölgesel ulaşım ve kontrol açısından büyük önem taşımış, Melo Kalesi de bu hattın güvenliğini sağlamak amacıyla inşa edilmiştir. Mimari ve yapım tekniğine dayanarak kalenin 9. veya 10. yüzyılda, Gürcü Krallığı döneminde inşa edildiği kabul edilmektedir. Kale, sarp ve ulaşılması güç bir kayalık üzerinde, kaba taş ve kireç harcı kullanılarak inşa edilmiştir. Yapının güney kesiminde iki katlı bir kule yer almakta, sur duvarlarının bir bölümü ise günümüze ulaşamayacak ölçüde tahrip olmuş durumdadır. Kalenin içinde bir sarnıcın bulunması, yapının savunma işlevinin yanı sıra uzun süreli kullanım için tasarlandığını göstermektedir.
Ayrıca yapı dokusunda farklı dönemlere ait malzeme izlerinin tespit edilmesi, kalenin sonraki yüzyıllarda onarım görerek yeniden kullanıldığını düşündürmektedir. Bölge, 16. yüzyılın ilk yarısında Osmanlı hâkimiyetine girmiş ve Melo Köyü, Çıldır Eyaleti'ne bağlı Livane sancağı sınırları içinde yer almıştır. Bununla birlikte, 19. yüzyıla ait bazı Osmanlı kayıtlarında köyün adına rastlanmaması, yerleşimin bu dönemde idari veya demografik açıdan sınırlı bir öneme sahip olabileceğine işaret etmektedir. Günümüzde köyde tespit edilebilen tek tarihsel yapı Melo Kalesi olup, bu yapı 1987 yılında tescillenerek koruma altına alınmıştır.
